10-10-08

Letermes ware aard

Eindelijk kunnen we ons bezighouden met serieuze zaken. Tegen de achtergrond van een ineenklappend internationaal financieel systeem, waarbij onheilsprofeten vrezen voor een depressie op de lijnen van de jaren dertig, wordt de discussie over de staatshervorming en de splitsing van B-H-V herleid tot zijn ware proporties: gebakkelei van peuters in een zandbak.

stock_exchange_0816

De splitsing van het kartel kon voor Leterme op geen beter moment komen. Voor hem kwam het er vanaf dat moment op aan zich te profileren als redder van Fortis, Dexia, de hele Belgische banksector, kortom de redder des vaderlands. Een man die uiteindelijk koos voor het voortbestaan van zijn regering en niet voor dat van zijn kartel, en die daarmee de juiste beslissing had genomen.

Nu, ook zonder de financiële crisis had de CD&V het kartel vroeg of laat gedumpt, omdat de NV-A nooit een gedeeltelijke herfederalisering van een aantal gewestelijke bevoegdheden, nodig voor een compromis met de Franstaligen, zou hebben geslikt. De reden dat het zolang heeft geduurd, is omdat het nationalistisch virus de basis van de CD&V steeds meer had aangetast en een dumpen van de NV-A tot een schisma binnen de christendemocraten had kunnen leiden.

leterme_yves2_cm300

De CD&V zat gevangen in de volgende contradictie: ze had het kartel nodig om aan de macht te komen, maar kon met het kartel niet aan de macht blijven. Die contradictie heeft het land vijftien maanden verlamd. In welke mate Didier Reynders, Frank Vandenbroucke, Bart Somers en Kris Peeters onder een hoedje hebben gespeeld om de NV-A te isoleren, is koffiedik kijken. In elk geval gaf het congres van de NV-A de CD&V-top het lang gedroomde excuus (wij willen het kartel behouden, maar zij hebben het opgeblazen) om een punt te zetten achter de samenwerking.

Een tweede meevaller voor de CD&V was de bankcrisis. Stel je voor dat de CD&V had gekozen voor het kartel. Dan zat het land zonder leiding te midden de potentieel grootste crisis sinds de jaren dertig. Er is echter één probleem: op een paar weken tijd, heeft Leterme het kruim van de Belgische haute finance overgeleverd aan Nederland en vooral Frankrijk. Hij heeft Fortis, een bank waar de helft van de Belgische loontrekkers een rekening aanhouden, voor een habbekrats verkocht aan Paribas. Zelfs een liberaal econoom als Paul De Grauwe vond die keuze absurd en pleitte voor een volledige nationalisatie van Fortis. Ivan Van Der Cloot, voormalig econoom bij ING en nu werkzaam bij de denktank Itinera Institute, pleit vandaag zelfs voor de nationalisatie van de volledige banksector, op internationale schaal!

vandecloot300

Leterme, Leterme… Eerst zet hij de eenheid van België op het spel en maakt gemeengoed van het separatistisch denken. Daarna gebruikt hij diezelfde verguisde Belgische staat om het financieel systeem te ‘redden’. Maar voor ideologische redenen verkiest hij Fortis te verpatsen aan Nederland (die hun tak nationaliseert) en aan Paribas, een Franse privébank! De vele tienduizenden kleine Belgische aandeelhouders die hadden belegd in Fortis-aandelen om hun karige pensioenkas te spekken met goede huisvaderaandelen, zijn zo goed als alles kwijt! Als puntje bij paaltje komt, zie je dus welke belangen Leterme en zijn CD&V écht verdedigen: die van het grootkapitaal (en van zichzelf natuurlijk, want Dexia is voor ruim 11% in handen van het ACV).

En de socialistische oppositie? ‘Moest ik geld hebben, dan zou ik vandaag een huisje kopen.”, sprak Caroline Gennez vorige week in de Zevende Dag. Wat een boodschap uit de mond va een socialist! Maar goed, over de socialistische oppositie laat ik beter Erik De Bruyn aan het woord, die zich in een open brief aan de sp-a-voorzitster behoorlijk opwindt, en terecht:

image001


Geachte voorzitster,

Op 24 september hebt u in Antwerpen ons voorstel om de sp.a een duidelijk socialistisch profiel aan te meten van de hand gewezen.

Minder dan een week later, en exact een jaar na de strijd om het voorzitterschap van de partij, werd u zelf door de actualiteit met de neus op de feiten gedrukt.

Op maandag 29 september werden de Belgen wakker in een land waarin nationalisatie geen vies woord meer is. De nationalisatie van grootbanken is noodzakelijk geworden om een kantelend financieel systeem te redden. En zij wordt uitgevoerd door een rechtse regering.
Wij willen Reynders en Leterme nog gelijk geven wanneer zij zeggen dat deze maatregel de enige mogelijkheid was om te vermijden dat het geld van vele kleine spaarders in rook zou opgaan en dat vele tienduizenden jobs zouden sneuvelen. Maar totaal onaanvaardbaar is dat er tegenover deze vele miljarden aan overheidsgeld geen enkele vorm van duurzame publieke controle staat. Dit is de socialisering van de verliezen die volgt op decennia van privatisering van de winsten. Het is de bedoeling van deze regering dat wij Fortis na een korte of langere herstelperiode op kosten van de belastingbetaler in het sanatorium van Vadertje Staat weer overleveren aan de private sector. Om het met de woorden van Gore Vidal te zeggen: dit is socialisme voor de rijken, terwijl de kwellingen van de vrije markt voorbehouden blijven voor de werkende mensen. Heeft de sp.a hierover dan niets verstandigers te vertellen dan uw cryptische uitspraak in De Standaard van 30 september: “Ik ben vooral kwaad dat deze regering het zover moest laten komen dat ze als enige redding een sociaaldemocratisch reddingsrecept moest toepassen.”? Vindt u het injecteren van 7.2 miljard euro belastinggeld (720 euro per Belg!) zonder enige duurzame vorm van transparante en democratische controle dan een sociaaldemocratische maatregel? En zijn sociaaldemocratische maatregelen volgens u dan vieze maatregelen die enkel gepast zijn als er écht niks anders meer helpt?

Natuurlijk was het beschermen van de kleine spaarder een eerste prioriteit. Uw voorstel om de depositobescherming in België te verhogen van 20.000 naar 100.000 euro was dan ook niet slecht, maar ging zelfs minder ver dan de toezeggingen van de regering. U holde met een emmertje water naar een towering inferno.

Kameraad Peter Vanvelthoven stelde in de parlementaire commissie zéér terecht dat de bancaire crisis ons één ding heeft geleerd: namelijk dat een kleine elite kan beslissen over het verkwanselen van de zuur verdiende centen van talloze kleine spaarders. Maar waar blijven de politieke gevolgtrekkingen? Waarom dan geen pleidooi voor de heroprichting van een openbare kredietinstelling? Omdat het failliet van het socialisme van de derde weg hiermee definitief bezegeld is? Omdat hiermee tegen de schenen wordt geschopt van enkele politieke zwaargewichten in de partij? De politieke kosten om geen duimbreed toe te geven aan de stellingen van SP.a Rood lopen ondertussen huizenhoog op. Op het electorale vlak zal de sp.a hiervoor de rekening betalen. De partij maakt dezelfde fouten als tijdens het Generatiepact: als de sp.a er niet in slaagt om zich in deze crisis te profileren als een partij met geloofwaardige linkse alternatieven dan dreigt ze voor jaren irrelevant te worden. Zich beperken tot het op zich noodzakelijke oplapwerk zoals het aftoppen van ontslagvergoedingen van CEO’s of het beschermen van kleine spaarders is een socialistische oppositie onwaardig. Zelfs Etienne Davignon is voorstander van dergelijke maatregelen.

De centrumkoers van de partij is niet aangepast aan de nieuwe tijden. Toch houdt u er hardnekkig aan vast. Als wij ons niet steeds opnieuw van onze sokken willen laten rijden door rechts zoals de afgelopen week alweer in Oostenrijk en in Beieren dan wordt het hoog tijd dat we een geloofwaardig en zichtbaar links alternatief op poten zetten. Peter Vanvelthoven sloeg spijkers met koppen: er is een totaal gebrek aan economische democratie. Laten we zijn uitstekende redevoering als uitgangspunt nemen. De conclusie die we eruit moeten trekken is dat publieke controle in sleutelsectoren zoals energie, het verzekeringswezen en de kredietverlening essentieel is als we de transfers van arm naar rijk willen stoppen en als we weer greep willen krijgen op de economie. Publieke bedrijven zijn niet bedoeld om de kneusjes te redden of als schuilhokje voor private aandeelhouders in barre tijden. We zullen ze nodig hebben om via gerichte kredietverlening een duurzame en sociale economie op poten te zetten. We hebben ze nodig om de mensen ecologisch verantwoorde energie aan betaalbare prijzen te verschaffen. We hebben ze nodig om stabiliteit en sociale veiligheid te doen terugkeren onder de mensen.

Het zou een democratie onwaardig zijn indien dit politieke debat nu niet wordt gestart. En de enige partij die dit debat kan lanceren is de sp.a. Daarom willen wij een oproep doen om van het sp.a-congres op 18 en 19 oktober een politiek relevant congres te maken in plaats van een praatcafé. Een congres dat de vakbonden durft bijtreden in hun verdediging van de koopkracht van de mensen. Een congres dat duidelijk afstand neemt van het communautaire opbod. Een congres dat een sterke overheidssector en de omvorming van Fortis tot een openbare kredietinstelling eist.

Wij betreuren het deze polemiek te moeten voeren in de media. Dit debat hoort thuis in de partij. U zal ons dit scherp verwijten, eerder dan op de inhoudelijke elementen van deze brief in te gaan. Maar het kan niet anders. In het afgelopen jaar werd het in de sp.a mogelijk om al eens iets te zeggen, maar daarom wordt er nog niet geluisterd. Eenheid in de partij is belangrijk. Maar die eenheid mag niet als een kussen in het gezicht van de partijleden geduwd worden. Eenheid moet je verdienen, elke dag. Het is de partijleiding die de voorwaarden voor die eenheid moet scheppen. En dat doet zij momenteel niet. Integendeel, u maakt een scherp onderscheid tussen goede en slechte socialisten. U verdeelt de partij. Wij willen nochtans samen met u werken aan het herstel van de socialistische partij. Aan u om deze uitdaging samen met ons aan te gaan.

“Geen leger is zo machtig als een idee waarvan de tijd is aangebroken.” (Victor Hugo)

Kameraadschappelijk,

Erik De Bruyn namens SP.a Rood,
Antwerpen, 2 oktober 2008

11:27 Gepost door Jan Lievens in politiek | Permalink | Commentaren (0) | Tags: leterme, gennez, erik de bruyn |  Facebook |

15-07-08

Het kartel én de chaos

De grote verrassing is niet dat Leterme zijn ontslag heeft ingediend, maar wel dat de media er verrast op reageren. In de afgelopen maanden achtte immers geen enkele krant een akkoord over de staatshervorming tegen 15 juli mogelijk. Vanwaar dan de verrassing?

leterme

De meeste waarnemers hadden er blijkbaar op gemikt dat als puntje bij paaltje kwam Leterme uiteindelijk de moed zou hebben zijn partij voor de keus te stellen. Zijn regering had immers een akkoord bereikt over het sociaaleconomische luik en de begroting. Alleen de deadline voor een akkoord over de staatshervorming haalde hij niet. Leterme hoopte wellicht dat een nieuwe formule waarbij de gewesten en gemeenschappen werden betrokken en een engagement langs Franstalige zijde voor een grote staathervorming misschien niet de N-VA, maar toch zijn eigen partij over de streep zouden trekken. Maar neen, de leider werd niet gevolgd. Wel door de top (zie verklaring Peeters die het zou verdedigen binnen de Vlaamse regering), maar niet door de basis.

De CD&V-top is dus het noorden kwijt. Hij heeft met zijn kartel een monster van Frankenstein gecreëerd die hij niet langer onder controle heeft. Kiezen voor Leterme en een voortzetting van de communautaire onderhandelingen zou niet alleen een breuk in het kartel veroorzaken, maar een schisma binnen de CD&V zelf. Die verscheurende keuze kon Leterme alleen vermijden door zijn ontslag aan te bieden. Daarmee is zijn prestige en is zijn partij voorlopig wel gered, ook al staat België aan de rand van de afgrond.

leterme2

Het is duidelijk dat zowel Leterme, Kris Peeters als de CD&V-top verkozen om de onderhandelingen over de zomer te tillen en verder te zetten in een uitgebreid overlegorgaan met een vertegenwoordiging van de gewesten en gemeenschappen. De band met de NV-A dwong ze echter in een andere richting. Een van de meest opmerkelijke uitspraken van Leterme bij zijn ontslag is dat het Belgische overlegmodel zijn limieten heeft bereikt. Hij zegt daarmee identiek hetzelfde als Bart Dewever. Die uitspraak kan alleen maar betekenen dat een compromis op federaal vlak niet langer mogelijk is.

Maar wie a zegt, moet ook b zeggen. Leterme mist echter de moed om zijn redenering af te maken. Want als overleg niet meer kan, rest enkel nog een eenzijdig optreden. Wie niet luisteren wil, moet voelen. De reden waarom dat niet openlijk wordt gezegd, is dat in alle stilte gehoopt wordt op grotere toegevingen van de Franstaligen. Gebeurt dat niet, dan willen ze de Franstaligen voor een voldongen feit plaatsen: een confederaal model als enige werkbare oplossing. Ze vergeten echter één ding. Ook daarover moet worden onderhandeld. En hoe denken ze daarover een akkoord te bereiken, als ze nog geen kiesarrondissement kunnen splitsen? Nee, de CD&V heeft zich in een onmogelijke impasse gemanoeuvreerd die ze zélf heeft gecreëerd, en nu hoopt ze dat anderen de kastanjes uit het vuur zullen halen. Maar wie? Ze kunnen moeilijk in een regering blijven onder een andere leider die exact hetzelfde zou voorstellen als Leterme.   

20070511-gennez-swastika
 

Is er dan echt geen alternatief? Ik moet afleren te eten voor de tv, want toen ik bij het middagnieuws Caroline Gennez hoorde zeggen dat de impasse volledig toe te schrijven is aan de Franstaligen die op alles ‘neen’ blijven zeggen, ben ik haast gestikt. Door verslikking en van woede. Nu het nationalisme op alle fronten zijn petieterig onvermogen heeft aangetoond, trekt Gennez de Vlaamse kaart! On-be-grij-pe-lijk. Volgens opiniepeilingen heeft het kartel een dreun van 6% gekregen. De communautair veel minder beladen VLD klimt 2% omhoog. Toegegeven, de grootste winst gaat naar Dedecker, maar wie heeft het laatste jaar de SP.a echt gehoord? Ben ik de enige die eczema krijg bij het horen van het woord ‘staatshervorming’? Durft er dan niemand in de SP.a ingaan tegen het nationalistische vergif dat zich meester heeft gemaakt van brede lagen van de Vlaamse bevolking? Zijn de groenen dan de enigen die getuigen van gezond verstand op communautair vlak?

Anderzijds komt het communautaire niet eens voor in de topbekommernissen van ‘de mensen’. Werk, koopkracht en pensioen, stuk voor stuk thema’s die op het lijf geschreven staan van de socialisten, vormen de topdrie. De SP.a zou rond die drie thema’s, samen met de PS, een (geloofwaardig!) socialistisch noodprogramma moeten opstellen. Op die manier zouden de socialistische partijen in de prakrijk aantonen dat samenwerking over de taalgrens wel mogelijk is. Daar rond moeten ze vervolgens bondgenoten verzamelen: de groenen, maar ook de werknemersvleugel van de christendemocraten. Zelfs de arbeidersbasis van het Vlaams Belang zou zich achter een dergelijk programma kunnen scharen. Langs Franstalige kant zou een dergelijk programma vast weerklank vinden bij Ecolo en een deel van de CDH.

Dat betekent niet dat de SP.a en de PS blind moeten zijn voor de institutionele tekortkomingen van de Belgische staat. Maar de basis van die hervorming mag niet de Vlaams-Waalse tegenstelling zijn, maar die tussen arbeid en kapitaal. Utopisch? Een werk van lange adem? Allicht. Maar als je erover nadenkt, een praktische noodzaak. Want zoniet doemt er een alternatief op dat op termijn kan uitmonden in Balkantoestanden.

17:04 Gepost door Jan Lievens in politiek | Permalink | Commentaren (0) | Tags: leterme, sp a, staatshervorming, gennez, regimecrisis |  Facebook |

04-07-08

Dromen van een wereld zonder grenzen

Leterme ziet het niet meer zitten. Dat was het eerste dat ik hoorde bij het ontwaken op de tonen van radio 1. Tja, ik zie Leterme niet zitten, dus voor mij geen slecht nieuws. Maar hoezeer ik ook de rug wil zien van deze regering, ik betrap er mezelf toch op dat ik stilletjes hoop op een communautair akkoord. De inzet is nu eenmaal te groot.

large_346954

Als je het kartel moet geloven, zit de boel alleen maar vast omdat de Franstaligen geen millimeter willen opschuiven en tot geen enkel compromis bereid zijn. “Zij” willen niet vooruit. Kijk, het is die voorstelling van zaken die me doodziek maakt. Elke eis van de tegenpartij is totaal onredelijk (zoals de uitbreiding van Brussel) of belachelijk (minder geld voor Vlamingen in Brussel), al “onze” eisen zijn niet alleen zeer redelijk, maar ook verstandig en goed voor iedereen. Wij moeten dus niet alleen geloven dat Franstaligen totaal onredelijk zijn, maar ook dom. En wie wil nu nog verder samenwerken met een dom en onredelijk volk?

“Maar hoe zou jij het dan oplossen?” krijg ik meer en meer te horen. “Kritiseren is makkelijk”. Wel… een klassenloze samenleving zonder grenzen is natuurlijk een beetje hoog gegrepen, maar het is wel een eerbaar einddoel (en een einddoel is wat vandaag bij de onderhandelaars, op de N-VA na, juist ontbreekt,). En elke stap en elke maatregel die dat einddoel dichterbij brengt, kan rekenen op mijn enthousiaste steun. De uitbreiding van de faciliteiten in Wallonië, een meesterzet van Rudy Demotte, ontlokt bij mij dan ook een rondedans rond de keukentafel, het taalexamen voor de aanschaf van een sociale woning in Vilvoorde een greep naar de kotsemmer. Dus elke maatregel ter bevordering van samenwerking, wederzijds respect en eenheid is goed, elk voorstel dat neigt naar navelstaarderij en riekt naar nationalisme slecht.

BartDeWever11nov[1]

Voor alle duidelijkheid: de minachting die Maingain en compagnie tentoonspreiden tegenover de Vlamingen doet me evengoed kokhalzen. Zo wou ik op een bepaald moment aansluiten bij een ludieke groep tegen Bart Dewever op Facebook, maar heb me bedacht toen ik een paar reacties las op het prikbord. Zo schrijft een zekere P.O. “Les flamands sont la honte de l’Europe.” En « Mais nous ne voulons pas parler néérlandais !!!! parsequ on s en fout de cette langue et on les emmerdes” (niet slecht : drie taalfouten in één zin). Vlaanderen heeft inderdaad geen patent op idiotie… De ironie is natuurlijk dat het juist die mentaliteit is die politici als Bart Dewever groot maken.

Maar goed, hoe moet het nu verder? Laten we ervan uitgaan dat er tegen 15 juli inderdaad geen akkoord is, zoals iedereen verwacht. Dat zou betekenen dat een politiek onderhandeld akkoord tussen Vlamingen en Franstaligen binnen de schoot van de federale regering niet langer mogelijk is en de staat op een andere manier zal moeten worden hervormd (of gesplitst). Geen compromis betekent immers een regimecrisis. Als de platgetreden paden niet meer bewandelbaar zijn, zullen nieuwe wegen moeten worden betreden. Dat kan zijn: een soort van overleg tussen alle overheden, waarin de gewestregeringen niet alleen betrokken zijn, maar ook de eerste viool spelen. De geslaagde onderhandelingen tussen Kris Peeters en Rudy Demotte zijn een teken aan de wand.

large_350562

Dat zou dus betekenen dat de gewesten het voortouw nemen in de onderhandelingen over een nieuwe staatshervorming. Het federale niveau heeft dan in de feiten gefaald, de gewesten nemen over in een de facto confederaal model dat alleen nog op papier moet worden uitgewerkt. Maar ik sluit nog altijd niet uit dat het tot een ingewikkeld compromis komt, met geïnstitutionaliseerde samenwerkingsakkoorden tussen de gewesten ter versterking van het federale niveau in ruil voor een verdere bevoegdheidsoverdracht. Blablabla, inderdaad…

En B-H-V? Ik blijf erbij dat een referendum in alle betrokken gemeenten de aangewezen weg is. Het resultaat zou de MR en het FDF wel eens kunnen zuur opbreken. Mensen stemmen immers in de eerste plaats voor hun portemonnee, niet voor hun taal. En de inwoners van de rijke groene gordel rond Brussel, hoe Franstalig ook, zullen twee keer nadenken alvorens aan te sluiten bij een door armoede verteerd stadsgewest waar ze een stuk meer belastingen zullen moeten betalen. De enige reden waarom ze zelf een referendum vragen, is omdat ze weten dat ze die niet zullen krijgen.

Leve de jeugd van heden!

Leuk filmpje gevonden op YouTube. Een beetje provocatief, maar toch geestig en intelligent… Er is nog hoop…

 

26-03-08

De schizofrenie van Leterme

De nieuwe federale regering is een afspiegeling van de politieke krachtsverhoudingen op gewestelijk vlak. In Vlaanderen is er een centrumrechtse meerderheid, in Wallonië heeft alleen een blauwe coalitie genoeg zetels. De resultante is de eerste asymmetrische federale regering uit de Belgische geschiedenis. Het betekent ook dat de politieke macht in de feiten al verhuisd is naar de gewesten –vooral Vlaanderen dan- en een ‘grote staatshervorming’ onvermijdelijk is. Zoniet kunnen de onderhandelingen over de boedelscheiding beginnen.

leterme200_1196522298

De regering Leterme is gestart onder het somberste gesternte van de laatste vijftig jaar. De voltallige pers geeft deze regering geen knip voor de neus. Ik vrees echter dat deze manke ploeg met ministers die elkaar het licht in de ogen niet gunnen wel eens langer aan de macht zou kunnen blijven dan alom gedacht. Ze is bijna gedoemd in het zadel te blijven tot minstens 2009 wegens gebrek aan alternatief.

De peilingen laten immers geen noemenswaardige verschuivingen zien. Bovendien is het onwaarschijnlijk dat er na tien hopeloze maanden opeens wel een alternatief mogelijk zou zijn op oranjepaars.

Een van de belangrijkste knelpunten in de afgelopen tien maanden was de onverzoenbaarheid tussen de vorming van een regering en het behoud van het kartel. Vandaag is er een regering dat halvelings het vertrouwen geniet van het kartel, wat eigenlijk een half wonder mag heten aangezien geen enkele eis van datzelfde kartel werd opgenomen in het regeerakkoord. De enige garantie dat de N-VA op zak heeft, is dat de regering valt als er tegen juli geen akkoord is over een grote staatshervorming. Dus: (alweer) uitstel van de executie.

Dezelfde vraag blijft bijgevolg ook vandaag nog halsstarrig overeind: wat zal het halen: de regering of het kartel? Die contradictie uit zich in de ronduit potsierlijke houding van Leterme die bij zijn aantreden als premier niet alleen meteen dreigt met opstappen als er binnenkort geen grote staatshervorming komt, maar voor het eerst ook dreigende taal spreekt aan het adres van de Bart De Wever: de CD&V zal zich niet laten gijzelen door de N-VA…

Het vooropstellen van een deadline voor een ‘grote staatshervorming’ is onder alle omstandigheden absurd, zeker in de huidige. Daarom zal tegen 15 juli wel een goed excuus worden gevonden om de kalender te herzien. Een eerste doorbraak, een eerste deelakkoord… voldoende voor de CD&V, onvoldoende voor de N-VA? Want nu komt het er voor de CD&V en N-VA vooral op neer elkaar de zwarte piet door te schuiven voor het opblazen van het kartel.

Nee, voor mij is het vooral uitkijken naar de oppositie van de SP.a. Het wordt een moeilijke oefening in geloofwaardigheid, want nu zal de SP.a van leer moeten trekken tegen maatregelen die de PS verdedigt (en die ook de SP.a had verdedigd mocht ze in de regering hebben gezeten). De SP.a is bijgevolg gedoemd om verder naar links te schuiven, ook zonder SP.a Rood.

480386740_20938b37b3

 

15:31 Gepost door Jan Lievens in politiek | Permalink | Commentaren (0) | Tags: kartel, leterme, gennez, 037 |  Facebook |

22-12-07

De strike van Verhofstadt

Oké, ik beken. Ik ben opgelucht. En ik heb leedvermaak. Opgelucht omdat er eindelijk een regering is. Leedvermaak omdat Leterme ze niet leidt. Opgelucht omdat het tienpuntenprogramma van Verhofstadt III, dankzij de inbreng van Milquet, Di Rupo en het ACV-CSC, een stuk socialer oogt dan het rechtse geweld dat oranjeblauw op ons wou loslaten. En zeer veel leedvermaak omdat de N-VA niet een toontje, maar een hele octaaf lager zingt. 


large_55464 
Maar goed, in politiek zijn gevoelens weliswaar een krachtige drijfveer, maar vaak ook een slechte leidraad. Zo ben ik 100% tegen een regeringsdeelname van de SP-a, maar ik vind het ook verschrikkelijk dat de eerste asymmetrische regering in de Belgische geschiedenis geschraagd zit op een schizofrene socialistische familie. De kans is echter groot dat de SP-a binnen enkele maanden toch aan boord wordt gehesen, al was het maar om de huidige coalitie een tweederde meerderheid te geven. Oranjepaars mist immers één zetel in de senaat, maar ook vijf in de kamer, want wie durft rekenen op de loyaliteit van de N-VA?  

Verhofstadt heeft het bijzonder slim gespeeld, eer wie ere toekomt. In bowlingtermen heeft hij een strike gegooid: met één bal tien kegels omver. De eerste is Bart De Wever. In de laatste veertien dagen leek Bart wel verdampt. Onhoorbaar in de hoezee over de redding van België. Tweede gevallen pin is Yves Leterme. Geen premier, maar minister van institutionele hervorming. In de afgelopen zes maand kon hij niet eens een akkoord bereiken over de agenda van de staatshervorming. Nu moet hij een akkoord bereiken over de inhoud, een kamikazeopdracht. Guy lacht in zijn vuistje dat een eigen nota omklemt. Een derde punt scoort de Numero Uno in eigen rangen. Het triumviraat dat achter zijn rug stond te dansen vanwege zijn vertrek, veert vandaag recht in ovatie voor zijn comeback.


large_208455 Vierde kegel: de verkiezingsnederlaag. Guy is zelfs in Vlaanderen populairder geworden dan Yves, de VLD klimt sterk in de peilingen, het kartel stagneert. Vijf: de socialisten. Met de PS in de regering zal de SP-a zich veel meer gedeisd moeten houden. Zes: Madame Non. Tegen Guy zei ze ‘Oui’. Zeven: de vakbeweging. Met de PS, Vervotte en Piette in de regering mikt Verhofstadt op de goodwill van de vakbonden die onrustig worden bij de revival van de seventies: stagflatie en politieke instabiliteit. Acht: oranjeblauw. Verhofstadt heeft de akkoorden begraven die onder Leterme tot stand waren gekomen. Met de PS in de regering worden die hoe dan ook heronderhandeld.  

Negen: de logica van het separatisme. Mensen houden niet van conflicten, zeker als ze te lang duren. Met zijn oproep aan het herstel van het vertrouwen, treedt Verhofstadt naar voor als de grote verzoener. Bart, Gerolf en Jean-Marie kleuren paars van woede, altijd een goed teken. En tien: de truc van de tijdelijke (zijn er ook andere?) regering, misschien nog de geniaalste van al. De enige manier om zijn winkel verkocht te krijgen, is door nadruk te leggen op het tijdelijke karakter ervan. Met Pasen moet Yves de fakkel overnemen. Maar je weet hoe dat gaat. Het is moeilijk om macht af te staan eens je die in handen hebt. Zie maar naar Pieter De Crem die, nooit verlegen om potsierlijkheid, vandaag als reïncarnatie van Napoleon door zijn pas veroverde defensiekabinet flaneert. Leve de vrijwillige legerdienst! 
116631 
 Het is ook niet omdat de communautaire twisten zes maand de politieke agenda hebben bepaald, dat ze dat zullen blijven doen. Een grote staatshervorming is een werk van lange adem, dixit Schouppe, de kersverse 65-jarige CD&V-voorzitter. Nu, het zal wel een toeval zijn dat het eerste dossier op de tafel van Verhofstadt III terroristenalarm is, maar toch... De stijgende inflatie, de ontwrichting van het internationale financieel systeem en de daarmee gepaard gaande recessiedreiging zijn geen fictie. De term ‘noodregering’ zou binnenkort wel eens een heel andere betekenis kunnen krijgen.  

Als kers op de taart heeft Verhofstadt, waarschijnlijk in overleg met Leterme, de totale impasse van de CD&V doorbroken. Gedurende zes maand konden de christendemocraten niet kiezen tussen regering en kartel. Door het kartel hadden ze de verkiezingen gewonnen, door het kartel konden ze geen regering vormen. De huidige formule was dan ook onmogelijk met Leterme aan het stuur. Hoe kon hij premier worden van een regering die geen overeenkomst had over de staatshervorming en B-H-V? Maar ook, hoe kon hij weigeren te dienen in een noodregering onder Verhofstadt? Resultaat: de CD&V glundert in de regering, het kartel blijft overeind, maar Bart De Wever staat in een gevaarlijke spreidstand. De barstjes (in het kartel) worden echter groter. De uitschuiver van De Wever over de Jodenvervolging in Antwerpen was een eerste incident met de CD&V, de uitspraak over de postjesregering van Bourgeois een tweede.


SH104870 

 

Het eerste dossier dat Leterme op zijn bord krijgt, is dat van de nachtvluchten. Een herfederalisering van de geluidsnormen zit eraan te komen. Dat wordt meteen een lakmoestest voor het kartel. In de loop van de komende maanden zullen er nog veel volgen. En hoe gering ook het enthousiasme voor Verhofstadt III, je kunt er donder op zeggen dat de regeringsdeelname sterker zal doorwegen dan de band met de bende van De Wever. De CD&V had de N-VA nodig om aan de macht te komen. Dat doel is bereikt. De vraag vandaag is: zal de CD&V bereid zijn de macht op te geven voor de N-VA? De liefdesverklaring van Leterme en Schouppe aan de SP-a zegt genoeg. Rennen Caroline!

13:48 Gepost door Jan Lievens in politiek | Permalink | Commentaren (0) | Tags: 034, leterme, de wever, gennez, verhofstadt, noodregering |  Facebook |

06-12-07

De reddingsboei met een baksteen

Vandaag groeit een consensus rond de analyse die Joëlle Milquet maanden geleden bij de hele Vlaamse goegemeente het koosnaampje ‘Madame Non’ opleverde. Joëlle, volgens sommige waarnemers de enige vent rond de onderhandelingstafel, weerde in het regeerakkoord immers elke Vlaamse eis waarvoor een tweederde meerderheid nodig was.

album_large_54891

De piste van de tripartite, door Willy Claes en Wilfried Martens in Ter Zake al verdedigd toen Albert nog zijn eerste pasjes op krukken waagde, leek maandenlang onhaalbaar omdat de MR er de PS niet bij wou en de SP.a resoluut voor de oppositie had gekozen. Tot vijf minuten geleden luidde het partijstandpunt nog altijd: “Wij zijn niet aan de zet, maar zullen in het parlement constructief meewerken aan een staatshervorming en elk communautair voorstel op zijn merites beoordelen.”

Ik heb dat standpunt altijd een beetje flauw gevonden. In de politiek is de lijn tussen nederigheid en valse bescheidenheid flinterdun, zeker als je eerst dagenlang ligt te grienen dat de nederlaag onverdiend was (om er dan haastig de volledig idiote uitspraak ‘maar de kiezer heeft altijd gelijk’ aan toe te voegen). Bovendien is het altijd beter om zelf met constructieve voorstellen af te komen dan te wachten tot je concurrenten ermee komen aandraven.

Maar wat nu gebeurt, is nog veel erger. In plaats van verdienstelijke voorstellen, krijgen de socialisten de jamboel in de schoot geworpen die Leterme heeft gecreëerd. Er hangt immers een parfum van een tripartite in de lucht. En in afwachting zou de SP.a die resoluut voor de oppositie koos, rustig blijven zitten in de noodregering Verhofstadt III. Ga daarmee naar een congres.

Ondertussen zijn Kris Peeters en de gebroeders Van Rompuy als bezetenen het roer aan het omgooien om de ijsberg vooralsnog te ontwijken. In het scenario dat nu voorligt, hopen ze zonder al te veel gezichtsverlies, in de naam van de regimecrisis, toch in de regeerboot te stappen, ook al kan de N-VA moeilijk volgen. Het moet pijn doen dat juist hun aartsvijand Verhofstadt een reddingsboei gooit. Alleen is het touw te dun om ook het gewicht van De Wever te dragen.

De voorman van de N-VA ziet de bui hangen en hult zich in stilzwijgen. Hij kwam alleen nog lekker uithuilen op de schoot van Frieda Van Wijck in De Laatste Show, want, stel je voor, hij is onpopulair in Wallonië. Hij krijgt allerlei lelijkheden over zich heen geslingerd, zijn gezin wordt bedreigd, hij durft nog amper de straat op… Politieke vragen vermeed hij want het programma moest luchtig blijven.

02

De N-VA-ers zwijgen als een graf omdat hun kartelpartner er een voor hen aan het graven is. De CD&V kan immers moeilijk een tripartite afwijzen, want het is de enige formule die een garantie kan bieden op een grote staatshervorming. Maar een ander woord voor tripartite is een regering van nationale (Belgische) eenheid, niet bepaald een term waar separatisten warm voor lopen. Met andere woorden, de CD&V kan moeilijk weigeren, de N-VA kan moeilijk instemmen. Die tegenstelling leidt bijna automatisch tot een breuk in het kartel. Hoe zoet is mijn wraak, moet Verhofstadt denken. Aan zijn reddingsboei hangt echter niet alleen een baksteen voor het kartel, maar ook voor de SP.a.

11:06 Gepost door Jan Lievens in politiek | Permalink | Commentaren (0) | Tags: verhofstadt, leterme, 033, de wever, tripartite |  Facebook |

03-12-07

Het kartel naar de oppositie?

Wie applaudisseert nu voor een formateur die na zes maand geknoei volledig mislukt is, zijn partij liet inpakken door een separatistische sekte en zijn kansen op het premierschap tot bijna nihil heeft herleid? Juist, de CD&V. Magritte zou er een schoon schilderij van hebben gemaakt.

 leterme_197154a

Ceci n'est pas un formateur

Toch verdient Leterme applaus. We hoeven immers niet meer te wachten tot de vorming van zijn regering om ertegen ten strijde te trekken. Yves heeft zijn regering zelf doen vallen, nog voor ze gevormd is. Een dikke merci is hier op zijn plaats.

Na de vaudeville en de kommaneukerij onder auspiciën van Frieda Brepoels en andere separatistische scherpslijpers, die uiteindelijk uitmondde in een georkestreerde mislukking van de formatieopdracht, is geen woede maar leedvermaak op zijn plaats. Want wat is het resultaat? De koning heeft het kartel het initiatief uit de handen geritst en Verhofstadt het veld ingestuurd. De liberalen zijn weer aan de zet, en hoe!

De VLD en de MR vormen samen de grootste fractie in de kamer. Een zetel meer dan het kartel en de CDH. Zeven meer dan de christendemocraten, zonder de NVA. Onder normale omstandigheden hadden zij de formateur en kandidaat-premier moeten leveren, maar dat was niet naar de zin van de man van 800.000 en zijn kartel.

guy-verhofstadt_052901-1

Nu Leterme zichzelf KO heeft geslagen, ligt de weg wijd open voor de liberale familie, Didier Reynders in het bijzonder. Didier heeft in de afgelopen dagen immers hoog spel gespeeld, want met zijn “Ja” op de vragen van Leterme heeft hij de hele Franstalige pers op zijn dak gehaald.

Het politiek strategisch inzicht van Leterme moet ongeveer op kniehoogte liggen van dat van De Wever en op enkelhoogte van dat van Reynders. Tussen haakjes, zes maanden geleden waren noch de MR, noch de CDH vragende partij voor een staatshervorming. Vandaag achten beide partijen die noodzakelijk. De christendemocraten hadden eigenlijk een overwinning op zak, maar in plaats van het licht op groen te zetten voor oranjeblauw, gaven ze uit zelfbehoud toe aan de onmogelijke eisen van de separatisten. Het zal hen zuur opbreken.

Want hoe liggen de kaarten nu? De liberale familie heeft een eensgezind standpunt over de aanpak van de staatshervorming. In de figuur van Verhofstadt hebben ze het initiatief in handen. Didier Reynders verklaarde dat er nu dringend nood is aan een regering die de sociaaleconomische problemen aanpakt. Over de samenstelling ervan sluit hij geen enkele formule meer uit, ook geen asymmetrische regering of eentje met de PS.

En een tripartiete? De natte droom van Di Rupo en de nachtmerrie van de SP.a? Zolang de CD&V vasthoudt aan de N-VA, is ook die formule uitgesloten want de N-VA zal geen enkele hervorming ter verbetering van het federale niveau accepteren. Met andere woorden: zolang het  kartel bestaat, sluit de CD&V zichzelf uit van de macht! De weg ligt dus open voor Reynders om een (nood)regering te vormen, met Jan en Klein Pierke, maar zonder het kartel. De staatshervorming wordt de taak van het Comité van Wijzen.

De CD&V gaat dus moeilijke tijden tegemoet. Acht jaar geleden gaf de CVP het initiatief uit handen om een regering te vormen. Want ondanks de electorale opdoffer na de dioxinecrisis, was ze toen nog altijd de grootste partij van Vlaanderen. Uit pure frustratie en nog puurder opportunisme heeft ze er na acht jaar oppositie de N-VA bijgehaald om onder valse voorwendsels (vijf minuten politieke moed, een goed bestuur…) de verkiezingen te winnen. De arrogantie van weleer was in een mum van tijd terug, with a vengeance.

wever2

Nu doemt, alle applaus ten spijt, een scenario op waar niemand op had gerekend: opnieuw naar de oppositie, met de bedekte steun van het hof. Wraak is immers ook de Saksen Coburgs niet vreemd. Als het moet, kan Albert Leterme in snelheid pakken, zelfs op krukken! Als de CD&V het geweer niet van schouder verandert, is er maar één element dat nog redding kan brengen, en dat is een knieval van De Wever. Benieuwd hoe diep Bart kan bukken…

21:01 Gepost door Jan Lievens in politiek | Permalink | Commentaren (1) | Tags: 032, verhofstadt, de wever, leterme, politieke crisis |  Facebook |

08-11-07

De anticlimax of het begin van het einde?

De Vlaamse partijen hebben unaniem, op de onthouding van Groen! na, de splitsing van B-H-V doorgedrukt in de kamercommissie. De constitutionele tijdbom is ontploft, maar waar is de regimecrisis? Paradoxaal genoeg opent de historische stemming waarmee voor het eerst een taalmeerderheid eenzijdig haar wil oplegt aan een taalminderheid het perspectief op een relatief snelle regeringsvorming. Het belangrijkste struikelblok waarover geen compromis mogelijk bleek, ligt immers niet meer op de onderhandelingstafel.

album_large_57841

CD&V en NVA mogen het Vlaams Blok dankbaar zijn. Volgens Gerold Annemans is het probleem B-H-V immers zo goed als opgelost, zonder ervoor een prijs werd betaald. Als geloofsbrief kan dat tellen. De Vlaamse partijen kunnen nu uitpakken met een zogenaamde overwinning in een dossier dat maar weinigen buiten het gewraakte arrondissement begrijpen en waar nog minder van wakker liggen.

Op aanvraag: wat is het probleem? Het kiesarrondissement B-H-V strekt zich uit over twee gewesten en dat is in tegenstrijd met het gelijkheidsbeginsel van de Belgische grondwet. Dat betekent niet dat het van rechtswege moet gesplitst worden zoals veel Vlaamse politici valselijk beweren. Dat doen ze alleen om de Franstaligen voor te stellen als onredelijke imperialisten die de grondwet aan hun laars lappen. Er zijn ook andere manieren om het grondwettelijk probleem op te lossen, zoals een terugkeer naar de oude kiesarrondissementen. Alleen kunnen de 120.000 Franstaligen van Halle-Vilvoorde dan nog altijd op Franstalige Brusselaars stemmen, en dat kan toch niet in een Vlaamse democratie? Door de splitsing van het kiesarrondissement wordt die politieke band doorgeknipt. Maar de Franstaligen vrezen dat dit deel uitmaakt van een verborgen agenda, met de splitsing van België als eindstation.

gordel_2006_02

Door die splitsing eenzijdig door te drukken in de kamercommissie hebben de Vlaamse parlementsleden die vrees nog aangewakkerd. Maar… ze hebben geen toegevingen gedaan. Het resultaat is wel dat het dossier twee jaar procedureslagen tegemoet gaat. Aan het einde van de rit staan de verkiezingen van 2009 voor de deur. Leterme en zijn kartel kunnen dan nogmaals communautaire stokebrand spelen. En je mag er donder op zeggen dat tegen dan het Waals nationalisme en het FDF een nieuwe adem zullen hebben gekregen.

Het doet allemaal wat denken aan de koude oorlog. De Russische communistische bureaucratie en de Amerikaanse machthebbers hadden elkaar nodig om ondermeer hun wapenuitgaven te verantwoorden en de eigen bevolking onder de knoet te houden. Op dezelfde manier schuiven Vlaamse en Franstalige partijen de zwarte Piet naar elkaar door. Omdat ze de echte problemen van dit land niet kunnen oplossen, blazen ze een communautair rookgordijn waarachter ze hun onmacht verschuilen. Zonder staatshervorming is geen krachtdadig (lees rechts) sociaaleconomisch beleid mogelijk, klinkt het.

Wat moet de houding zijn van links? In elk geval niet die van de SP.a- parlementsleden die uit vrees voor het cachet van slechte Vlaming netjes meestemden in de kamercommissie. Of die van Di Rupo die niets beter weet te verzinnen dan een Franstalig front tegen de Vlamingen. Tegenover dat nationalistisch opbod moet een principieel democratisch standpunt worden verdedigd, ook al ligt dat moeilijk bij een deel van de Vlaamse publieke opinie. Dat betekent: laat de mensen zelf beslissen tot welke regio (Vlaanderen, Wallonië, Brussel) ze willen behoren, op voorwaarde dat de rechten van de minderheid worden gerespecteerd. In de Brusselse rand betekent dat inderdaad een referendum.

large_584594

Een staatshervorming moet gebaseerd zijn op dezelfde bekommernis. De huidige staatsstructuur is ondoorzichtig en bijgevolg ondemocratisch. Ze is het resultaat van koehandels en loodgietercompromissen waarbij de eigen politieke macht en het partijbelang primeerden op dat van de bevolking. Het resultaat: meer politieke mandaten, meer ambtenaren, een duurder en inefficiënter staatsapparaat. Maar de voorstellen van het Vlaams parlement voor meer staatshervorming hebben niets te maken met meer democratie of meer efficiëntie, maar alles met meer macht en meer geld voor de Vlaamse regering.

Vandaag beklagen Eric Van Rompuy en Cathy Bex zich meesmuilend over Franstalige extremisten en het onterecht verwijt dat alle Vlamingen separatist zouden zijn. Maar ze hebben verdorie zelf de groeiende onverdraagzaamheid veroorzaakt. Want wie heeft de NVA binnengehaald? Wie heeft de staatshervorming op de politieke agenda geplaatst? Wie stelt eisen die met een gewone meerderheid onhaalbaar zijn? Wie onderhandelt met een pistool tegen de slaap van de tegenpartij?

Natuurlijk zijn er altijd Vlaamse en Franstalige idioten die zich laten meeslepen door misplaatste nationalistische superioriteitsgevoelens. Door het machiavellisme van Leterme en co groeit hun aantal echter als kool. Het bekladden van het Vlaams parlement, de krasse uithaal van Francois Van Hoobrouck, de burgemeester van Wezembeek-Oppem aan het adres van de vijand (= de Vlamingen) kunnen de voorbode zijn van een nieuwe opstoot van haatgevoelens tussen de gemeenschappen van dit land, zoals we ze sinds de jaren ’60 niet meer hebben meegemaakt. De vraag is nu of het manoeuvre van de koning om de staatshervorming buiten de regeringsonderhandelingen te tillen en olie op de communautaire golven te gooien, zal lukken.

becfr

De Franstalige partijen zien het initiatief wel zitten, de Vlaamse partijen zwijgen voorlopig, de NVA wil meer uitleg. Maar aangezien de koning niet op eigen houtje beslist, maar in overleg en met akkoord van de formateur, gaat De Wever toch bange dagen tegemoet. Tenzij hij opnieuw zijn kartelpartner op sleeptouw kan nemen en onhaalbare communautaire eisen stelt. Beginnen we van vooraf aan. Maar ik verwacht wel dat de Belgische vlaggen aan de Brusselse gevels langzamerhand zullen wijken voor andere…

21:58 Gepost door Jan Lievens in politiek | Permalink | Commentaren (1) | Tags: politieke crisis, 029, separatisme, leterme, de wever |  Facebook |

16-10-07

Van Madame Non naar Meneer Ja

Nu Bart De Wever exact hetzelfde zegt als Joëlle Milquet en Didier Reynders bij het begin van de onderhandelingen, lijkt de vorming van een oranjeblauw kabinet alleen nog een kwestie van tijd. Niet meteen iets om naar uit te zien. Als Leterme slaagt, krijgen we het meest rechtse kabinet van de laatste dertig jaar, en voor sommige thema’s zoals het jongerenstrafrecht van de laatste honderd.

20061117ho_poppins_450

In de Zevende Dag verklaarde De Wever dat een grote staatshervorming niet mogelijk is met een gewone meerderheid (= Milquet), maar dat dit voor de NVA geen reden is om niet in de regering te stappen. Zonder de socialisten wordt immers eindelijk een rechts sociaaleconomisch beleid mogelijk (= Reynders). Zijn suikeruitspraak waarmee hij eens te meer de Franstaligen schoffeerde, was vooral gericht naar de eigen achterban. Zij moeten immers de bittere pil van toegevingen slikken.

Want net zoals de nuance tussen verzoenende en beledigende woorden aan Bart en Yves compleet voorbijgaat, ontwaren hun aanhangers geen onderscheid tussen compromis en toegeving. Met uitspraken als ‘vijf minuten politieke moed’ en ‘België zal verdampen’ heeft het flamingant duo het onvermogen tot genuanceerd denken zelf gekoesterd en gevoed, waardoor elk regeerakkoord dat per definitie op een vergelijk berust als een onvergefelijk verraad zal worden beschouwd.

Na meer dan vier maand potsierlijke parendansen voor een ongeïnteresseerde partner geeft het kartel min of meer toe de hele staatshervorming (B-H-V incluis – hoe kan je de suiker in een breder geheel anders begrijpen?) met twee jaar te verdagen. Wat we wel op ons bord geserveerd krijgen, zijn meer gevangenissen, strengere straffen en de maatschappij beter beschermen tegen veertienjarig geboefte. En de federatie zal dan toch niet zo slecht zijn aangezien de vermeende doodgravers ervan vreemdelingen het moeilijker zullen maken Belg te worden.

De thema's waarover tot nu toe een akkoord is, hebben vooral tot doel extremisten de pas af te snijden door grotendeels toe te geven aan hun dwaze eisen. Een paar mediagenieke moorden volstaan om de hele logica van ons strafrecht overhoop te gooien. Kampioen op dat vlak is de VLD, bevrijd van de rode coalitiepartner en opgejaagd door de LDD. En dan zijn ze nog niet eens begonnen aan de sociaaleconomische kalender. Wat met de syndicale vertegenwoordiging in KMO’s? Wat met het Generatiepact? Wat met de belastingen? Wat met de sociale uitkeringen?

Het beste dat we dan ook kunnen hopen, is dat de embryonale coalitie valt nog voor ze in het zadel zit. Ik mag er niet van dromen dat de protagonisten van het goede bestuur effectief bestuursverantwoordelijkheid zouden opnemen. Dan nog liever nieuwe verkiezingen!

29-09-07

België in linkse handen

Nergens is België groter dan in Brussel. Meer nog, Brussel is België. Zowel de kronkelstraatjes van de binnenstad als de brede boulevards van de Belle Epoque ademen Belgische geschiedenis. Achter elke hoek, op elk plein, in elk park –en er zijn er veel- gluurt een monument van iemand die niemand zich nog herinnert. Want samen met wiskunde, scheikunde en biologie is ook vaderlandse geschiedenis in het geheugen sneller gedeletet dan spam in de mailbox.

SH102543

 

In dat grijze, kleurrijke, imposante, surrealistische, chaotische Brussel wappert de Belgische driekleur als ware Boudewijn weer overleden. Maar deze keer treurt de enige Belgische wereldstad niet om het verlies van een vorst, maar om de dreiging van de scheiding. Brussel vreest de hoofdstad te worden van zichzelf. En Europa? Als je in eigen land nieuwe grenzen trekt, kan je moeilijk nog ijveren voor Europese integratie zonder je grenzeloos belachelijk te maken.

Waarom geloofde ik Laurette Onkelinckx niet toen ze destijds Leterme brandmerkte als “un homme dangereux”? Volgens de minister van lopende gerechtszaken schuilt achter zijn goedlachsheid immers een onverbloemde separatist. Die stelling kreeg wind in de zeilen toen Leterme het compromis van zijn eigen bemiddelaar aan flarden schoot omdat hij zijn band met Bart De Wever belangrijker vindt dan de politieke catastrofe die met de dag groter wordt.

Want wat is de reden van het neen van het flamingantenduo? Dat er in de tekst van Van Rompuy onvoldoende garanties voor een staatshervorming staan. Ze eisen dus eens te meer de kwadratuur van de cirkel: engagementen van een gewone meerderheid die alleen een tweederde meerderheid kan geven.

L_onkelinx

Om te bewijzen dat Franstalige politici in idiotie niet moeten onderdoen, gooiden Olivier Maingain en Joëlle Milquet meteen petrol op het vuur met de uitbreidingseis voor Brussel. “Om de eenheid van het land te redden”, verduidelijkte de voorzitter van de in MR verschrompelde FDF. Een uitlaat die in de huidige context klinkt als een scheet op de catwalk.

Na de optimistische geluiden in het Franstalige kamp, was het dus plots weer doom and gloom op alle banken. Tot het bericht van het hof kwam dat het eindverslag van Van Rompuy voldoende elementen bevat om opnieuw een formateur aan te stellen. Wat is er aan de hand? Ik waag me aan een wilde gok.

Leterme mag misschien voor de opgezweepte Vlaamse publieke opinie opnieuw op tafel klimmen met de armen in de lucht, in Wallonië en Brussel stuit hij op een No Pasaran! Wil hij premier worden, moet hij zijn blazoen opblinken. Autoriteit opbouwen, ook bij de Franstaligen. Stel je voor dat de rondjes met Herman Van Rompuy in schoonheid waren geëindigd. Dan was Herman, niet Yves de redder van het land.

Het contrast tussen terug naar af en de aankondiging om opnieuw een formateur aan te duiden, kan wijzen op het feit dat Van Rompuy de kloof voldoende heeft dichtgefietst om Yves niet in het ravijn te doen donderen. Zo kan hij met de eer gaan lopen. Maar het kan ook dat Yves zijn blufpoker voortzet en het land helemaal tot de rand van de afgrond leidt. Je hoeft daarom niet eens zelf een separatist te zijn. Koppigheid, gebrek aan inleving en lange tenen volstaan. 

Ondertussen heeft de petitie ‘red de solidariteit’ op twee dagen tijd een kleine 28.000 handtekeningen verzameld (online; ik weet niet hoeveel op papier). Terwijl rechts zich in de vernieling onderhandelt, komen de krachten voor de eenheid van het land van de linkerzijde. Oké, er is ook een tricolore achterhoedegevecht van de Belgicisten van Bellevue, Historiapunten en tante Nonneke, maar hun gekras kan niet op tegen de heldere oproep voor solidariteit van links.

100_3623

Hoewel nog pril en aarzelend en bescheiden, zit in het idee van de door de vakbonden gelanceerde petitie een politiek potentieel dat tot nu toe onaangeroerd blijft. Het ACV zit op topniveau nog altijd diep genesteld in de christelijke zuil, het ACW is nog altijd een belangrijke pijler van de radicaliserende CD&V, die politiek helemaal wordt ingepakt door De Wever.

Een van de historische redenen waarom de SP.a in Vlaanderen nooit op dezelfde manier van de grond kwam als haar Europese zusterpartijen, is juist de ontwikkeling van een sterke, antisocialistische christelijke arbeidersbeweging. Maar de SP.a slaagde er nooit in electorale munt te slaan uit de alsmaar tanende greep van de CD&V op de ACV-basis. Waarom overlopen naar een partij die tot Verhofstadt I steevast met rooms regeerde? En waarom overlopen naar een partij die binnen paars het Generatiepact doorduwde?

large_534244

De politieke situatie vandaag is echter bijzonder volatiel. Publieke opinies kunnen als de bliksem veranderen. Vlamingen die vandaag foert roepen tegen de Franstaligen, kunnen morgen een zucht van verlichting slaken als een federale regering in zicht komt. Maar ondertussen is de opportuniteit van een open breuk in de christelijke familie nooit groter geweest.

Door haar verbondenheid met de SP.a-top kan Gennez moeilijk munt slaan uit de politieke crisis. Erik De Bruyn beschikt als witte raaf en rode ridder echter over de nodige geloofwaardigheid om dat wél te doen. Hij zal daarmee niet meteen het land redden. Maar hij kan wel de basis leggen om de krachten te verzamelen die dat op termijn wel kunnen.

18-09-07

Een gewilde verrottingsstrategie

Alweer een horror story op de cover van het Laatste Nieuws: bijna een Vlaming op de twee (hoezo, bijna één?) wil dat België splitst. Twee op drie denken dat een scheiding vroeg of laat onvermijdelijk is. Helemaal hallucinant is dat 70% zich expliciet achter Leterme zou scharen. En als pompoen op de taart komt Bart De Wever als beste onderhandelaar uit de bus.

1914263798_1999999672_leterme_440x293

 

Wie zijn die mensen? Wie zijn die enquêteurs? Waarom vraagt niemand mij ooit eens iets? Hoe betrouwbaar zijn de resultaten van een peiling door de grootste rioolkrant van Vlaanderen? Maar zelfs al zijn ze voor de helft overdreven, dan nog wijzen ze op een aanval van collectieve waanzin. Of niet? De waarheid is dat de huidige politieke patstelling zijn oorsprong vindt in 35 jaar politiek knip- en plakwerk dat tot de huidige complexe, onoverzichtelijke en ondemocratische staatstructuur heeft geleid.

De politieke organisatie van dit land zit immers verborgen achter een rookgordijn van drie gewesten, drie gemeenschappen, zeven regeringen en een koningshuis. Het federaliseringproces heeft geleid tot de oprichting van duidelijk afgebakende politieke entiteiten met elk hun eigen parlement, regering en ambtenarij. Ze kregen van het federale gezag een hele reeks bevoegdheden toebedeeld en een zak centen ter financiering. Maar de hefbomen van de macht blijven centraal: financiën, justitie, buitenlandse zaken, defensie. Is het verwonderlijk dat in dat kunstmatige labyrint van elkaar overlappende en bekampende administraties bevoegdheidconflicten en meningsverschillen ontstaan? Het tegendeel zou meer verbazen.

kaart-1-Belgie

Begin maar te splitsen

Het zogenaamde ‘dichter brengen van het bestuur bij de mensen’ heeft een arm en een been gekost zonder ook maar één communautair geschil (wat toch de bedoeling was) op te lossen. Integendeel, voor elke grondige verandering van de staatstructuur is federaal een tweederde meerderheid nodig en een gewone meerderheid binnen elke taalgroep. Dus: als de ‘Vlamingen’ meer bevoegdheden wensen, moet een meerderheid van de Franstaligen daarover haar zegen geven. Omgekeerd geldt natuurlijk hetzelfde, alleen zijn de Franstaligen deze keer geen vragende partij.

Die ingewikkelde maar vrij vernuftige constructie is er om te vermijden dat een taalmeerderheid (de Vlamingen) niet eenzijdig zijn wil zou kunnen opleggen aan de taalminderheid (de Franstaligen). Maar dat systeem kan maar werken zolang beide gemeenschappen elkaar voldoende respecteren en begrijpen, en zolang ze bereid zijn binnen een gedeelde staatstructuur te werken. In de huidige context is daar maar weinig van te merken. De ‘Vlamingen’ willen een grondige staathervorming, de ‘Franstaligen’ niet.

Dus: de ‘Franstaligen’ ontzeggen de ‘Vlamingen’ ‘redelijke eisen die goed zijn voor alle mensen van dit land’. Zij spelen dus de baas. ‘En ze lachen ons in ons gezicht uit’, aldus toponderhandelaar De Wever. Geen wonder dat door die voorstelling van zaken door de onderhandelaars en de media de schreeuw naar separatisme toeneemt. Je kunt het de Vlaming niet eens kwalijk nemen. De vraag die bij mij opkomt: is die ontwikkeling een jammerlijk gevolg van de al honderd dagen durende loopgravenoorlog tussen de onderhandelaars, of maakt ze deel uit van een gewilde verrottingsstrategie? Met andere woorden: als de constitutie het niet toelaat dat een meerderheid zijn wil oplegt aan een minderheid, dan moet het maar met andere middelen. En wat kan de ‘Franstaligen’ beter tot inzicht dwingen, dan de chantage van het separatisme?

05-09-07

De schuld van de CD&V (voorafgegaan door een spot voor BELvue)

 

Terwijl vorige zondag een dikke 70.000 sportievelingen Brussel omsingelden in een met gemeenschapsgeld gesponsord sportgebeuren dat het Vlaamse karakter van de tweetalige en soms overwegend Franstalige rand wil benadrukken, wipte ik het BELvue museum op het Brusselse Koningsplein binnen. Ik was op de wandel en toevallig in de buurt. Eigenlijk wou ik de ondergrondse archeologische site van de Coudenberg bezoeken, maar voor een euro meer kreeg ik er het museum bij. Wie kan weerstaan aan zoveel goedkoopte?

Belvue3

 

Ik verwachtte mij aan plechtstadige schilderijen van koninginnen in pijpenkrullen, saaie staatsportretten van hun gefronste eega’s, kitscherige azuurblauwe plafonds met bolgekaakte engelen, beelden van gevleugelde furies met naakte jongelingen onder de lauwer. Nu, die waren er wel, maar ook blikken koekentrommels van de jonge Boudewijn, uitvergrote strips van Suske en Wiske, karikaturen van Leopold 2, affiches van de Vooruit en filmpjes over Leuven Vlaams. Echt, een aanrader. Bovendien krijg je op een heldere manier en in een notendop de geschiedenis van België opgelepeld, van de Stomme van Portici over de Belle Epoque tot Kuifje. Van de emancipatiestrijd van Vlamingen en arbeiders naar de vijf staathervormingen sinds 1970. De tekstschrijver/historicus die erin slaagde op één paneel de Belgische staat uit de doeken te doen, verdient van mij een standbeeld.

Plots viel mijn oog op een oude affiche, gericht aan “onze zwarte broeders”. Een aanplakbiljet uit de pioniersdagen van de Vlaamse beweging, dat de onderdrukking van de zwarten in Kongo vergeleek met die van de Vlamingen in België. De tijden zijn inderdaad veranderd. Wat ooit begon als een sociale ontvoogdingsstrijd, is vandaag uitgemond in een reflex van egoïstisch eigenbelang. De onderdrukten zijn onderdrukkers geworden, die zich echter blijven wentelen in een slachtofferrol en hun provincialistische bekrompenheid etaleren met een dedain tegenover alle anderen (Franstaligen, Walen, en niet te vergeten, Belgisch gezinde Vlamingen) en een misplaatst superioriteitsgevoelen die mij telkens weer naar het toilet drijft.

dewever300

Het Vlaams nationalisme is echter een huis met veel kamers. Een deel van de frontsoldaten sympathiseerde met de Russische revolutie en de bolsjewieken, een ander deel kwam later in het vaarwater van de collaboratie terecht, menende dat de Duitse bezetter komaf ging maken met de franskiljonse onderdrukking. Dat uiterst rechtse gedeelte van het Vlaams nationalisme heeft oorlog na oorlog de Vlaamse ontvoogdingsstrijd decennia teruggeworpen. Democratische verzuchtingen werden ten onrechte vereenzelvigd met collaboratie en fascisme. Dat hebben we te danken aan de voorlopers van Dewinter en zijn beschaafde, gecultiveerde en humoristische spitsbroeder De Wever, die nog altijd een historische strijd aan het voeren zijn om het echte maar ook vermeende onrecht dat hun zielsgenoten (lees ouders en grootouders) na de oorlog werd aangedaan te wreken.

Wie kan in dit land nog beweren dat de Vlamingen worden onderdrukt? De ‘Vlaamse strijd’ is al lang geen strijd meer voor Vlaamse ontvoogding, maar een egoïstische strijd om de zogenaamde miljardenstroom naar Wallonië te stoppen. Eigen geld eerst! Zo kwam Bart De Wever op het VRT-journaal van 4 september alweer doodleuk en zonder tegenspraak beweren dat elk Vlaams gezin jaarlijks DUIZENDEN euro cadeau doet aan Wallonië. De groteske redenering achter dat cijfer buiten beschouwing gelaten, wordt over de kosten om dit land te splitsen natuurlijk zedig gezwegen (ook al zou het mij niet verwonderen dat een of andere Leuvense prof in zijn zolderkamer de rekening al lang heeft gemaakt).

IJZERB_41

 

België moet echter niet worden samengehouden omdat de kost van de scheiding te groot zou zijn (er zijn meer begeesterende argumenten te vinden), maar omdat taalverschillen en zelfs culturele en economische verschillen geen synoniem zijn van onbestuurbaarheid zoals de nationalisten ons willen doen geloven. Anders waren niet alleen de VS onbestuurbaar, maar zelfs steden als Los Angeles (of elke kustgemeente als je het argument doortrekt). Trouwens, zijn we acht jaar communautaire vrede onder paars nu al vergeten? Het is het kartel dat het nationalistisch monster van Frankenstein opnieuw heeft losgelaten en niemand anders.

Naast de financiële argumenten beweren de ‘moderne’ Vlaams nationalisten dat het onmogelijk is voor Franstaligen en Vlamingen om nog samen een regering te vormen (maar ze zijn wel voor de eenmaking van Europa; wat met de miljardenstroom naar Roemenië, Polen of Griekenland?) Het ergste is dat hun separatistisch programma vandaag blijkbaar gesteund wordt door 40% van de Vlamingen. Voor die verontrustende ontwikkeling zijn naast Bart De Wever en Filip De Winter ook Yves Leterme en de CD&V verantwoordelijk. Zij hebben een separatistische minipartij, dat op eigen kracht niet eens of nauwelijks de kiesdrempel haalt, een politieke macht toebedeeld die omgekeerd evenredig is met wat ze vertegenwoordigt. En ere wie ere toekomt, Bart De Wever heeft meesterlijk garen weten spinnen uit het opportunisme van de CD&V.

jocongres

 

Het kartel werd immers opgericht om paars te breken en opnieuw de federale macht te veroveren. Kost wat kost. Maar het leverde de CD&V een pyrrusoverwinning op. Want als ze zo voortdoet, zal er binnenkort geen federale macht meer zijn. De christendemocraten hebben zich in een patstelling gemanoeuvreerd waardoor de regeringsonderhandelingen nu al meer dan twee maand muurvast zitten. Ze kunnen communautair geen toegevingen doen uit vrees dat de N-VA het kartel zou opblazen. En vergeet niet dat zonder de N-VA oranjeblauw geen meerderheid heeft (vandaar de toenadering tot Ecolo). Maar door die halsstarrige houding kunnen ze onmogelijk tot een compromis komen met de Franstalige partijen. Natuurlijk hebben alle onderhandelaars –ook de Franstaligen- boter op het hoofd. Maar de kern van het probleem zit bij de CD&V, de partij die belast is (was) met de formatie. “Als ze geen regering meer kunnen vormen, dan kunnen we evengoed splitsen,” redeneert de man in de straat, en wie kan het hem kwalijk nemen?

Nu haast Vandeurzen zich te verklaren dat separatisme niet op de agenda staat, maar inmiddels is het kwaad geschiedt (o ja, en natuurlijk ligt de schuld voor de ongewilde radicalisering in Vlaanderen bij de Franstaligen). De enige vraag die ik me stel, is hoelang het nog zal duren vooraleer iemand van, pakweg, het ACW zijn nek uitsteekt en zegt dat het nu wel welletjes is. Voor Vandeurzen en Leterme is het kartel een veel grotere heilige koe dan voor een belangrijk deel van hun achterban. Hat kartel ten koste van alles in stand houden, zou wel eens een bom kunnen worden onder de eigen fundamenten. Misschien een kans voor de tot nu toe uitgebleven doorbraak van de Spa, die solidariteit toch nog altijd hoger acht dan nationalistisch eigenbelang? Of heb ik het verkeerd voor?

 

28-08-07

Bye, bye, kartel?



Na de verguizing van Joëlle Milquet als Dame Neen die de (pogingen tot) regeringsonderhandelingen deden uitmonden in een institutionele crisis in wording, verschuift de zwarte piet –ook in de Vlaamse media- stilaan naar Bart De Wever. Bart, altijd de redelijkheid zelve, schoffeerde niet alleen DeCroo, coryfee passé van de VLD, door hem te verwerpen als koninklijk bemiddelaar, maar gaf ook Albert Twee een sneer. Hij verweet de vorst in het holst van een crisis op vakantie te gaan en alsof dat teken van luiheid niet genoeg was, deed hij Reynders in zijn plaats op zoek gaan naar een informateur. Volgens De Wever heeft de koning niks in de pap te brokken wat de regeringsvorming betreft en zijn het de partijvoorzitters die het zaakje moeten oplossen. Tja, dan kan Albert evengoed met congé gaan, denk ik dan. Bart moet weten wat hij wil.

1148459236image72


De al dan niet gewilde uitschuivers van Bart De Wever passen in elk geval goed in het kraam van de staatslui van de CD&V voor wie de keuze tussen het behoud van België en het behoud van het kartel snel gemaakt is. “De NV-A zal moeten kleur bekennen,” merkte Wilfried Martens, grondlegger van de eerste grote staatshervorming (die van ‘fédérer le pays, c’est unir le pays’) in Terzake fijntjes op. Ook de nota die op de schoot van Dehaene lag te smeken om gefilmd te worden, liegt er niet om: Quid NVA? De CD&V –traditioneel de partij van kerk en staat- heeft een zeer goede politieke reden nodig om het kartel met de separatisten die hen terug naar de top heeft geleid op te blazen. ‘Staatsgevaarlijke uitspraken’ als die van De Wever zijn een gedroomd excuus om het cement dat het kartel samenhoudt los te weken.

Maar zover zijn we nog niet. ‘Het zal lang duren,’ dixit Martens. Waarom? Omdat de onderhandelende partijen (en vooral de CD&V) tijd en excuses nodig hebben om hun achterban en de publieke opinie te herkneden zodat een compromis aanvaardbaar wordt. Het voortbestaan van België als inzet is al een mooi begin. Daarom ligt de bal steeds meer in het kamp van Bart De Wever. Als separatist heeft hij er belang bij dat er geen federale regering komt. Hij kan zich tot nu toe verschuilen achter een Vlaams front, maar het is duidelijk dat de Franstaligen alleen bereid zullen zijn tot onderhandelen over een staatshervorming als de Vlaamse partijen keiharde garanties op tafel leggen voor het behoud van België. Of om het alweer met de woorden van Martens te zeggen, dat er een akkoord komt over de kerntaken van de Belgische staat.

Tot bij nader order zijn de traditionele partijen, de groenen, de vakbonden en het patronaat nog altijd geen separatisten en is de NV-A, zelf een crisisproduct van een gebarsten Volksunie, goed voor hooguit 5% van de stemmen. Bart zal niet alleen kleur moeten bekennen, maar zou ook beter een toontje lager zingen.

25-08-07

Spelen met vuur

Het is griezelig hoezeer de publieke opinie manipuleerbaar is. Genoeg met meewarig gniffelen over Amerikanen die destijds schaamteloos hoezee riepen voor de oorlogswaanzin van hun president. Hoe is het gesteld met de goegemeente in dit land? Onder de Franstaligen is de verstandsverbijstering ten gevolge van de fictieve reportage van de RTBF over de afscheiding van Vlaanderen omgeslagen in een heuse paniek ten gevolge van de reële soap op Hertoginnedal. Voor hen staat België op het punt van barsten. En een jaar na de peiling van het Laatste Nieuws, waarin meer dan 90% van de Vlamingen zich uitsprak tegen separatisme, verklaart vandaag bijna de helft zich voorstander van een onafhankelijk Vlaanderen. Bovendien vindt 89% dat de Vlaamse onderhandelingen geen toegevingen mogen doen en 72,6% zegt geen begrip te kunnen opbrengen voor de standpunten van de Waalse politici. Dat hebben we allemaal te danken aan de klungelaars van Hertoginnedal (en de pers). Ze zijn er in twee maand bijna in geslaagd het programma van het Vlaams Blok te realiseren. Il faut le faire…

la_bande_des_4

In navolging van het programma ‘Duizend bommen en granaten’ bekruipt me de zin om de Vlaamse straat op te trekken, gewapend met een biljet van 50 euro die de hunne is als ze op de volgende vragen kunnen antwoorden:


  • - Waarom moet Brussel-Halle-Vilvoorde worden gesplitst?
    - Wat zijn de ‘Vlaamse eisen’?
    - Wie is de minister-president van Vlaanderen?


Benieuwd wie erop kan antwoorden. ‘De mensen’ reageren niet op inhoud maar op stemmingmakerij. Niet hun verstand wordt door peilers aangesproken, maar hun primitiefste instincten. Moeten we toegeven aan de Franstaligen? Please! Als de moslimbevolking subsidiëring wil voor moskees kan je evengoed iemand een microfoon onder de neus duwen en vragen of we moeten toegeven aan de islam. Maar dat buiten beschouwing gelaten, is het resultaat van het onvermogen om een compromis te sluiten over de verdeling van politieke macht en financiële middelen tussen verschillende bestuurniveaus –want daar gaat het over- dat de foert van de Vlaamse onderhandelaars is overgeslagen op een foert van de Vlaamse bevolking.

frans

Nu de onderhandelaars vrijwel de hele bevolking hebben besmet met hun nationalistisch vergif – Vlaams, Brussels, Waals én Belgisch – is het zoeken naar een antiserum. Tussen haakjes, ik gruwel van elke vorm van nationalisme –ook van dat nostalgische belgicisme waaronder sommigen deze schrijfsels willen catalogeren. Als politiek gebaseerd wordt op de indeling van mensen in homogene taalgemeenschappen (die in de praktijk niet eens bestaan) gluurt de Balkan altijd grimmig om het hoekje. Daartegen is geen Brabançonne opgewassen. Het is ook niet omdat het Belgische compromis tot nu toe altijd heeft gezegevierd, dat dit in de toekomst ook zo zal blijven. De euro en EU-richtlijnen, mondialisering, veramerikanisering en binnenkort verchinesing hebben de wereld te zeer veranderd.

Anderzijds ben ik nog altijd niet te ongerust. Om een mooie beeldspraak van Karel De Gucht te gebruiken: België is een Siamese tweeling die vergroeid is aan de kop. Een separatistisch scenario is dus niet zonder pijn en gevaar en daarom is echtscheiding nog altijd geen realistisch scenario. Maar als België door meer en meer Vlamingen gepercipieerd wordt als een noodzakelijk kwaad (dank u Leterme en co), zal de politieke wil om het federale niveau, dat nog altijd de belangrijkste machtshefbomen in handen heeft, steeds verder afnemen (of de Rode Duivels moeten de wereldbeker eens winnen).

pnl2004b%20020

Leterme: toch een oplossing in de maak?


Het is waanzin te geloven dat een staatshervorming nodig is om de echte problemen van de mensen aan te pakken. Toch is dat het axioma alfa 1 van het kartel. Het is anderzijds ook interessant om even na te gaan waarover de onderhandelaars wél een akkoord hebben bereikt: een begrotingstekort (voor het eerst in acht jaar) en het langer openhouden van kerncentrales. Met andere woorden: de enige die tot nu toe zeker is te profiteren van roomsblauw, is Electrabel. Je weet wel, dat bedrijf dat ondanks zijn miljardenwinst een schep van 20% bij de energierekening van de mensen zal doen. Het geeft een nieuwe betekenis aan de oude CVP-slogan ‘omdat mensen belangrijk zijn.’ Ja, als melkkoe van de grote bedrijven.

We zouden het dus beter eens hebben over de échte tegenstellingen in dit land.

17-08-07

Help! Leterme verzuipt!

“De kiezer heeft altijd gelijk”. Elke politicus weet dat die uitspraak klinkklare nonsens is, ook al spreekt niemand ze tegen. Zo heeft de kiezer ‘beslist’ dat er maar één mogelijke coalitie mogelijk is, maar van alle onderhandelaars op Hertoginnendal is alleen Leterme gebaat bij een regeerakkoord. De anderen zijn het alleen eens over een verrottingsstrategie. En ze werkt: volgens een peiling in het Laatste Nieuws is Leterme al 100.000 van zijn kiezers kwijt. 800.000 kiezers, die verdien je nu eenmaal niet elke dag…

 Leterme%20&%20Di%20Rupo%20landscape%20detail%2040

Een uitweg voor Leterme?

Communautair gekrakeel is in dit land een vaak gebruikt afleidingsmanoeuvre. Regeringen vallen over communautaire kwesties als renners in de sprint, maar vaak blijkt de crisis een andere oorsprong te hebben. De laatste oranjeblauwe regering viel officieel over Happart, maar in werkelijkheid was het ACV-voorzitter Jef Houthuys die de stekker uit het stopcontact trok omdat hij de bezuinigingspolitiek van Martens-Gol niet langer verkocht kreeg aan zijn achterban. Achteraf werd het probleem van de burgemeester van Voeren geneutraliseerd door zijn eigen partij, de PS. “Happart est roulé dans la farine” luidde het toen. De politieke klasse in België is ontzettend vindingrijk in het bedenken van oplossingen voor onoplosbare problemen. Alleen draagt elke oplossing de kiemen van een nog groter probleem.

Het is echter niet omdat communautaire problemen vaak gecreëerd worden, dat ze ook fictief zijn. Noord en zuid hebben een ongelijkmatige economische ontwikkeling die mede aan de basis ligt van een verschillende politieke cultuur. Voeg daarbij het taalverschil en de historische onderdrukking van het Nederlands door een Franstalige heersende klasse, en je krijgt een verdomd moeilijke puzzel. De Vlamingen zijn al lang numeriek en economisch heer en meester in België, maar een deel blijft zich verongelijkt onderdrukt voelen door vermeende franskiljonse imperialisten. Franstaligen zien in elke ‘Vlaamse’ eis dan weer een verdoken vorm van separatisme. Beide percepties zijn verkeerd, maar plausibel omdat ze een grond van waarheid bevatten.

dewever_strik

De vraag bij communautair gekibbel is echter: wie heeft de problemen op de agenda geplaatst? En waarom? Gedurende acht jaar paars bleef het relatief rustig tussen Vlamingen en Walen. Er was ei zo na een akkoord over Brussel-Halle-Vilvoorde, ware het niet dat Geert Lambert uiteindelijk dwars lag. Vandaag staan de onderhandelaars in Hertoginnendal met onverzoenbare standpunten tegenover elkaar. Er is een moedwillige crisis in de maak om de verschillende publieke opinies voor te bereiden op wat gisteren onaanvaardbaar of ondenkbaar was. Als Leterme in de loop van dat proces sneuvelt, is dat voor de anderen mooi meegenomen.

Een mogelijk maar denkbaar scenario is dat de geesten toch worden voorbereid op onderhandelingen over artikel 35, een denkpiste die eerder door Dehaene werd gelanceerd, zij het te vroeg. Alleen een complete impasse kan leiden tot een mogelijk principeakkoord over wat we in dit land nog samen willen doen. Een akkoord over artikel 35 (bij voorkeur tussen de traditionele partijen) zou van België een ‘echt’ federaal land maken, waarbij de nationale bevoegdheden worden gebetonneerd in de grondwet en de gewesten de hegemonie krijgen over al de rest. De Vlamingen zouden daarmee bewijzen dat ze voor het behoud van België zijn, de Franstaligen dat ze een verdere uitholling van de federale bevoegdheden aanvaarden. Beide zouden zowel winnen als verliezen.

milquet2066

Milquet: een nieuwe boevrouw voor Vlaanderen?

Anderzijds houdt een dergelijk scenario gevaren in. Nogmaals, het is niet omdat communautaire problemen kunstmatig worden gecreëerd dat ze ook beheersbaar zijn en geen eigen logica zouden volgen. Het absurde van de huidige patstelling is dat de Vlaamse onderhandelaars de toestemming van de Franstaligen nodig hebben om hun eisen gerealiseerd te zien. En als je de 25 Vlaamse eisen bekijkt, dan is het niet verwonderlijk dat de Franstaligen er de voorbode in zien van een separatistisch scenario en zich verder ingraven in hun egelstelling.

Als de Vlaamse onderhandelaars echter neen blijven krijgen, lijkt een eenzijdig claimen van hun eisen via het Vlaamse parlement op de duur geen onrealistische stap meer. Een dergelijke shocktherapie zou de eenheid van het land op zijn grondvesten doen daveren, met twee mogelijkheden tot gevolg: crisisonderhandelingen over hoe het verder moet met België (lees onderhandelingen over artikel 35, een breuk in ‘het kartel’ en een tripartiete), of… separatisme. Ook al is de meerderheid tegen. Politiek wordt nu eenmaal niet bedreven door meerderheden. Toch niet in een democratie…

15-06-07

Voor een slecht bestuur, tegen de mensen!

leterme

Vannacht laat ik een kaarsje branden voor het verdwijnen van de clichés in het politieke discours, zoals daar zijn “een goed bestuur”, “de mensen” en “meer bevoegdheden aan de gewesten”. Als dat niet lukt, maak ik een voodoopop van Leterme. Als hij zich beroept op zijn Vlaams “goed bestuur”, prik ik hem in zijn dij. Zegt hij dat “de mensen verandering willen,” steek ik een naald in zijn grote teen. En komt hij af met meer bevoegdheden voor Vlaanderen, krijgt hij een pikuur in zijn bil. Declameert hij dat “alleen door meer bevoegdheden voor de gewesten de mensen een goed bestuur kunnen krijgen,” perforeer ik hem. Laten we de clichés even op een rij zetten:

 

Een goed bestuur

Wie is voor een slecht bestuur? Niemand. Het is een nietszeggende slogan, evenveel waard als “we zijn tegen verkwisting”, “we zijn tegen corruptie”, “we zijn tegen diefstal”… Maar die uitspraak is minder onnozel dan ze lijkt. Ze is een wel overworgen en doelbewuste taktiek van de CDNV, blindelings opgelepeld door de pers,  om het omgekeerde te suggereren bij de politieke tegenstrevers, vooral die aan de overzijde van de taalgrens. Het goede bestuur op Vlaams niveau wordt afgezet tegen het slechte bestuur op Belgisch, Brussels en Waals niveau. Waarom? Omdat de CDNV daar niets in de pap te brokken heeft. En omdat vooral het kartel aandringt op een staatshervorming. In die context krijgt die vanzelfsprekendheid een zware communautaire en politieke lading.  

 

De mensen

Hier wil ik kort over zijn. Het is een cliché dat gelanceerd werd door Steve Stevaert. Maar voor wie doe je anders aan politiek? De planten? De dieren? De amoeben? Alweer een nietszeggend begrip. Trouwens, wie zijn ‘de mensen’? De arbeider van Opel of Albert Frère? De postbode van Gent of 'het vrouwtje' van Filip en Mathilde? Vroeger werd er gesproken over ‘het volk’, vandaag over ‘de mensen’. In beide begrippen werd de angel van het klassenverschil uitgerukt. We zijn toch allemaal gelijk, niet?

 

Meer bevoegdheden naar de gewesten

Het zogenaamde ‘goede bestuur’ van Vlaanderen heeft geen jota te maken met de kwaliteiten van Leterme, net zoals het zogenaamde slechte bestuur van de rest iets zou te maken hebben met de onkunde van Verhofstadt, DiRupo of Picqué. Alles draait immers rond centen. Hoe meer centen je hebt, hoe beter de perceptie van je bestuur (wat niet hetzelfde is als een goed bestuur; ook in Vlaanderen wordt er geld over de balk gegooid, alleen is er veel meer van).

 

GoodGovernment

"Goed bestuur" - schilderij van Ambrogio Lorenzetti (1295-1348). Origineel idee, niet?

De redenen waarom alle Vlaamse partijen aandringen op een nieuwe staatshervorming, is omdat Vlaanderen op die manier nog meer centen zal krijgen. De Waalse partijen verzetten zich ertegen omdat ze aan den lijve hebben ondervonden dat ze bij elke voorgaande communautaire ronde de riem nog harder moesten dichtsnoeren. Kan je het hen kwalijk nemen? En de federale staat is helemaal de pineut, want die wordt systematisch uitgekleed.

Het is een beetje vergelijkbaar met het privatiseringsproces. De privé is natuurlijk alleen maar geïnteresseerd in (potentieel) winstgevende activiteiten. De staat blijft zitten met de verlieslatende posten, en krijgt dan het verwijt van inefficiëntie aangewreven. Pervers, maar het werkt. Het federaliseringproces op zich leidt daarom logischer wijze tot de verdere ondergraving van de Belgische staat en uiteindelijk separatisme. Tenzij er een omgekeerde beweging op gang komt.

 

’t Is allemaal de schuld van de Walen, of neen, van de PS

Als je objectief naar België kijkt, zie je in het noorden een rijk, welvarend gewest, met een BBP dat dubbel zo groot is als dat van het veel armere zuiden. En wat beweert het bonte koor van Vlaams nationalisten? Dat Vlaanderen de dupe is! 

 

De historische onderdrukking door de Franstalige bourgeoisie blijft sluimeren in de poriën van de Vlaming. Hij blijft zich verongelijkt voelen. Maar als je dit land objectief bekijkt, zie je dat in werkelijkheid niet alleen het economische, maar ook het politieke machtcentrum al lang verhuisd is naar het noorden. Vlaanderen speelt niet alleen de eerste viool, maar leidt het hele orkest. De Walen hebben daarom objectief meer redenen om zich onderdrukt te voelen. De Vlaming voelt zich dan weer onder de knoet van een spilzieke vrouw, terwijl hij zorgt voor brood op de plank Ze moet dus dringend een toontje lager zingen, want anders...  de scheiding!  

 

440px-Ambrogio_Lorenzetti%2C_Allegory_of_Bad_Government

"Slecht bestuur" - allegorie van Ambrogio Lorenzetti (1295-1348), Siena

Het is ooit anders geweest. Ooit was Wallonië een van de rijkste regio's van Europa. Maar na de oorlog verloor het zijn staalfabrieken en mijnen, de historische basis van de PS. Amerikaanse en Europese multinationals plantten fabrieken neer in het noorden. In hun zog schoten Vlaamse KMO’s als paddenstoelen uit de grond. Met andere woorden: niet “de Walen” of “de PS” zijn verantwoordelijk voor de economische teleurgang van hun gewest, maar de Société Général, Tractebel en andere kapitaalgroepen. En hou je vast, niet “het eigen volk” is verantwoordelijk voor de economische ontwikkeling van Vlaanderen, maar General Motors, Ford, Volkswagen, BASF, Unilever… Juist, buitenlanders! Een toontje lager zingen, zou dan ook niet misplaatst zijn.